Yaralanmalı ve Ölümlü Kazalarda Tazminat
Trafik veya iş kazaları sonucunda bedensel bütünlüğün zarar görmesi (yaralanma) ya da yaşam hakkının ihlali (ölüm) durumlarında, hukuk sistemi zarar görenlerin veya yakınlarının mağduriyetini gidermek adına çok daha kapsamlı tazminat kalemleri öngörmüştür.
Yaralanmalı Kazalarda (Cismani Zarar) Tazminat
Bir kazada yaralanan kişi, tedavi gördüğü süre boyunca çalışamamaktan ve eğer kalıcı bir sakatlık (maluliyet) oluşmuşsa ömür boyu yaşayacağı kazanç ve efor kaybından dolayı tazminat hakkına sahiptir.
1. Geçici İş Göremezlik Tazminatı
Kazazedenin tedavi gördüğü ve istirahatli olduğu (raporlu) dönemde çalışamaması nedeniyle uğradığı gelir kaybıdır.
2. Sürekli İş Göremezlik (Maluliyet) Tazminatı
Kazazedenin vücudunda kalıcı bir hasar kalması durumunda talep edilir. Maluliyet oranı, yetkili hastanelerden alınacak Sağlık Kurulu Raporu ile belirlenir. Kişi çalışmaya devam etse dahi, aynı işi yaparken sakatlığı nedeniyle daha fazla efor (güç) sarf edeceği için (Efor Kaybı Teorisi) tazminata hak kazanır.
Ölümlü Kazalarda Destekten Yoksun Kalma Tazminatı
Ölümle sonuçlanan kazalarda, vefat eden kişinin hayattayken maddi olarak desteklediği veya gelecekte desteklemesi muhtemel olan kişiler (eş, çocuklar, anne-baba) Destekten Yoksun Kalma Tazminatı talep edebilirler.
Bu tazminatın amacı, ölüm olayı gerçekleşmeseydi vefat edenin sağlayacağı maddi desteğin, onun yokluğunda da ailesine sağlanarak ailenin yaşam standardının korunmasıdır.
Tazminatın Hesaplanması
Destekten yoksun kalma tazminatı şu unsurlara göre aktüerya uzmanı tarafından hesaplanır:
- Vefat edenin yaşı, mesleği ve gelir durumu
- Kusur oranları
- Geride kalan destek görenlerin yaşları ve destek ihtiyaç süreleri
- PMF veya TRH yaşam tablolarına göre muhtemel bakiye ömür süreleri
Önemli Not: Destekten yoksun kalma tazminatı, miras hakkından bağımsız bir haktır. Mirası reddeden yakınlar dahi şartları varsa bu tazminatı talep edebilir.